020 - 331 33 09
Onderzoek 'Urban Sports als ontmoeting!'
Met behulp van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie
Urban Sports is meer dan een verzameling sportvoorzieningen. Het kan functioneren als een infrastructuur voor ontmoeting, waar sport, cultuur en het dagelijks leven samenkomen. Daarmee is Urban Sports ook een krachtig ontwerpinstrument voor de stad.
Van straat en plein tot sportpark en toekomstige gebiedsontwikkeling kan het de openbare ruimte activeren, mensen verbinden en bijdragen aan de identiteit van een plek.
Samen met Urban Dynamics onderzochten we hoe Urban Sports kunnen uitgroeien tot betekenisvolle ontmoetingsplekken. Op basis van 40 internationale referenties en ontwerpend onderzoek in Hoorn, Eindhoven en Den Haag ontwikkelden we vier samenhangende condities.
4 Condities voor Urban sports als ontmoetingsplek
Sociale Interactie
Zichtbaarheid, aanwezigheid en gedeeld eigenaarschap maken ruimte voor ontmoeting en sociale veiligheid. De ontwerper schept de condities, de community geeft de plek betekenis. Ontwerp en beheer moeten die wisselwerking ondersteunen.
Meervoudig gebruik
Een goede plek biedt ruimte aan verschillende mensen, activiteiten en momenten. Van sporten en spelen tot dansen, ontmoeten en verblijven. Niet alles hoeft vooraf vastgelegd: juist de ruimte voor spontaan gebruik maakt een plek levendig.
Open ruimte
Naast de sportvloer is ruimte nodig voor groen, schaduw, zitten en ongeprogrammeerd gebruik. Juist op plekken zonder vastgelegde functie kunnen onverwachte ontmoetingen ontstaan. Ruimte laten voor wat nog niet bedacht is, is een bewuste ontwerpkeuze.
Vervlochten met de omgeving
Een Urban Sports plek is geen geïsoleerde voorziening, maar onderdeel van de stad. Open entrees, doorgaande routes en verbindingen met scholen, buurten en andere functies maken de plek toegankelijk en betekenisvol voor een brede groep gebruikers.
Van sportplek naar stedelijke ontwikkeling
De vier condities vormen geen vast recept, maar een ontwerpkader dat laat zien hoe ruimtelijke keuzes en sociale voorwaarden elkaar versterken. Samen vergroten ze de kans dat een plek betekenis krijgt voor sporters én voor de stad.
Een belangrijk inzicht uit het onderzoek is dat Urban Sports niet pas aan het einde van een planproces moet worden ingepast. Het kan juist vanaf het begin worden ingezet als strategisch ontwerpinstrument. Eén ruimtelijke ingreep kan dan meerdere doelen dienen: sport en beweging, maar ook ontmoeting, sociale veiligheid, cultuur en de activering van de openbare ruimte.
De maatschappelijke en ruimtelijke opgave is daarbij het vertrekpunt, niet het sportobject. Wat ontbreekt er in een buurt? Welke mensen ontmoeten elkaar nog niet? Welke verbindingen zijn mogelijk met scholen, cultuur, bestaande voorzieningen en het landschap?
De vier condities helpen om die vragen te vertalen naar ontwerp. Niet door iedere functie vooraf vast te leggen, maar door uitnodigende, robuuste ruimtes te maken die verschillende vormen van gebruik mogelijk maken. Dat vraagt om bewuste keuzes in ligging, inrichting, bereikbaarheid en de relatie met de omgeving. Zo wordt Urban Sports niet het sluitstuk van een ruimtelijk plan, maar een van de instrumenten waarmee je de stad vormgeeft.
Casus de Blauwe Berg, Hoorn
Onderzoeks publicatie
Het onderzoek Urban Sports als ontmoetingsplek is uitgevoerd door Atelier OUI en Urban Dynamics met steun van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie. Lines by City Legends en Kenniscentrum Sport & Bewegen leverden als inhoudelijke experts een bijdrage aan het onderzoek.
De resultaten zijn vertaald naar een interactieve referentietoolbox, drie gemeentelijke ontwerpstudies en een publiekskrant. Op 20 mei 2026 zijn de inzichten gepresenteerd tijdens een symposium in het Tagorepark in Amsterdam, georganiseerd in samenwerking met de Vereniging Sport en Gemeenten (VSG).
Onderzoek: Urban sport als ontmoeting!
Atelier OUI i.s.m. Urban Dynamics
